Budowa domu: Jakie pozwolenia i dokumenty są niezbędne, aby rozpocząć prace budowlane?

Budowa własnego domu to temat, który wywołuje mnóstwo emocji. Ekscytacja związana z realizacją marzeń miesza się z niepewnością na temat niezbędnych formalności. O jakich dokumentach, pozwoleniach i projektach pamiętać, zanim działka stanie się placem budowy? Oto najważniejsze z nich!

Budowa domu do 70m2 – czyli „Dom bez formalności”

Od 2022 roku osoby, które chcą postawić niewielki dom na własny użytek, o wielkości do 70 m2 i maksymalnie dwóch kondygnacjach, mogą zrobić to w ramach programu „Dom bez formalności” (jeśli spełniają wszystkie warunki). 

W ten sposób oszczędzają sporo czasu – budowa może rozpocząć się od razu po wysłaniu zgłoszenia odpowiednim organom. Można to zrobić nawet online na stronie eBudownictwo. Dodatkowo taka inwestycja nie wymaga zatrudnienia kierownika budowy, chociaż można z nim współpracować. 

Dom na podstawie pozwolenia na budowę

Jeśli inwestycja wymaga uzyskania pozwolenia (np. z powodu metrażu powyżej 70 m2), cały proces trwa nieco dłużej. Budowę domu można rozpocząć dopiero po otrzymaniu stosownych informacji od urzędu. Potrzebny jest również kierownik, który będzie m.in. odpowiedzialny za prowadzenie dziennika budowy.

Jeśli wniosek jest kompletny i nie trzeba nic uzupełniać, organ ma na jego rozpatrzenie 65 dni kalendarzowych. Według danych Gov.pl w 2022 r. czas oczekiwania wynosił średnio 46 dni. Pamiętaj, że pozwolenie na budowę jest ważne przez 3 lata. 

Podstawowe dokumenty, które trzeba zebrać przed rozpoczęciem budowy

Bez względu na to, w jakim trybie rozpocznie się budowa domu, inwestor musi zebrać (i najczęściej też przekazać organom) odpowiednie dokumenty. Ich lista znajduje się przede wszystkim w Ustawie Prawo Budowlane. Wśród najważniejszych znajdują się:

• tytuł prawny do działki, na której powstanie inwestycja;
• miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego / decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu;
• projekt architektoniczno-budowlany;
• projekt zagospodarowania działki lub terenu;
• zaświadczenie o uprawnieniach projektanta;
• oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
• w razie potrzeby: dodatkowe opinie, oświadczenia czy pozwolenia.
  

Osoby, które korzystają z programu „Dom bez formalności”, muszą złożyć dodatkowo oświadczenia o:

• prowadzeniu budowy w celu zaspokojenia swoich własnych potrzeb mieszkaniowych;
• odpowiedzialności za kierowanie budową (jeśli nie będzie kierownika).
  

Projekt architektoniczno-budowlany – kluczowy bez względu na tryb budowy

Jednym z najważniejszych dokumentów, bez których nie można wybudować w Polsce domu, jest projekt architektoniczno-budowlany. Tworzy go osoba z odpowiednimi uprawnieniami, a jego zawartość określa Rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Taki wielostronicowy dokument zawiera m.in. rzuty, rysunki oraz opisy, które dokładnie określają wszystkie parametry budynku. 

Dodatkowo projekt architektoniczno-budowlany i projekt zagospodarowania działki lub terenu wchodzą w skład projektu budowlanego. Zawiera on również trzecią część: projekt techniczny. Chociaż tego elementu nie trzeba przedstawiać przed rozpoczęciem prac, jest wymagany do złożenia zawiadomienia o zakończeniu budowy. Jest więc integralną częścią projektu, a budowlańcy muszą się do niego stosować. 

Jak zebrać dokumentację przed rozpoczęciem budowy domu?

Warto pamiętać, że każda sytuacja jest inna. Wymienione dokumenty to tylko podstawa – każdy przypadek rozpatruje się indywidualnie, biorąc pod uwagę aktualnie obowiązujące prawo. 

Konkretna inwestycja może wymagać dopełnienia dodatkowych formalności i uzyskania różnych zgód. Mogą być potrzebne np. w sytuacji, gdy działka znajduje się na terenie objętym ochroną przyrody lub jest wpisana do rejestru zabytków. 

Najlepiej więc skorzystać z pomocy doświadczonych specjalistów, np. projektanta lub firmy budowlanej, która zajmie się inwestycją od A do Z.

Artykuł Sponsorowany.